محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )
278
تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )
شاهزاده خانمها هنوز هم در شبهاى مهتاب بهترين جامهها و زيورهاى خود را مىپوشند و بر اسبهاى راهوار خود سوار مىشوند و در آن تپهها مىگردند . اگر كسى بخواهد با آنان حرف بزند يا به نحوى مزاحمشان بشود ، از ديدهها ناپديد مىگردند و در تاريكى شب مخفى مىشوند . پس از سقوط غرناطه اين قصههاى مبالغهآميز بر سر زبانها افتاد . از اين قبيل كتابى در اواخر قرن شانزدهم نوشته شد به نام « جنگهاى داخلى غرناطه » sarreuG adanarG ed selivic مؤلّف كه اسپانيايى و از مردم مرسيه است و خينسپرث دهايتا . . atiH ed zereP seniG ناميده مىشود كتاب خود را از كاتبى اندلسى به نام ابن امين نقل كرده آميختهاى از برخى وقايع تاريخى است با داستانهاى خرافى . بيشتر حوادث آن مربوط به وقايع اخير غرناطه و جنگهاى داخلى آن و احوال دربار آن و مكايد و دسايس سياسى و عشقى آن و نيز رقابتهاى بنى سراج و بنى الثغرى و غير ايشان از بزرگان غرناطه . اين كتاب در اسپانيا و بيشتر در ميان روستائيان اندلس رواج يافته و به چند زبان ترجمه شده است ولى از سياق آن برمىآمد كه از عربى ترجمه نشده و هرچه در آن است آميزهاى است از افسانههاى مسيحى و ملى كه در آن عصر در پيرامون حوادث غرناطه رواج داشته است و مخيلهء اسقفها و جنگجويان آن را پرورش داده و بويژه از عوامل دينى و سياسى مايه گرفته است . اينها بود برخى از قصهها و افسانههاى الحمراء ، البته مورخ نمىتواند به اين قصهها و افسانهها بپردازد ولى مىتواند از آنها اين نتيجه را حاصل كند كه اندلس مسلمان را در اسپانياى مسيحى و در غرب شأن و هيبتى عظيم بوده و خاطرات غرناطه و الحمراى آن به گونهاى سحرانگيز و شكوهآميز اذهان مردم آن سامان را سالهاى سال به خود مشغول داشته است . « 28 »
--> ( 28 ) . نويسنده آمريكايى واشينگتون ايروينگ gnivrI . W شمارى از اين افسانهها را كه در باب الحمراء و گنجها و ملوك آن است در كتاب خود به نام arbmahlA eht fo selaT گرد آورده است .